HJARTEVARM:  Kanskje er det mangt anna enn hjartevarmen hjå kronprinsessa vi bør irritere oss over? skriv artikkelforfattaren. Foto: Slottet
HJARTEVARM: Kanskje er det mangt anna enn hjartevarmen hjå kronprinsessa vi bør irritere oss over? skriv artikkelforfattaren. Foto: SlottetVis mer

Kjærleiksprinsessa

Nokre gonger må vi fylgje hjarta vårt.

Den Høgvørde Kronprinsessa, Mette-Marit, har vore på utanlandstur. Utan presse og ordensband, drog ho denne gongen som barnepike for to nyfødde tvillingar. Det var det ikkje alle som syntest godt om. For, tvillingane var ikkje tvillingar fødde etter vanleg standard, men av ei surrogatmor. Foreldra, to vener i Noreg mangla visstnok visum, og kunne ikkje reise. Så, kva gjer ein ikkje for venene sine?

Ifylgje styremedlem i Hordaland SV, Mikkel Grüner, er det kjærlege barnepasset langt anna enn kjærleg. Kronprinsessa har gjort seg til deltakar i kommersielt surrogati, skriv han i Dagbladet 4. desember. Surrogati er motbydeleg menneskehandel, på grensa til prostitusjon, skriv han, og meiner kronprinsessa har utvist dårleg dømmekraft: Ho har teke stilling til surrogati, og slik, bidrege til å bryte norsk lov, fordi surrogati er ulovleg i Noreg.

Grüner har rett i mykje av surrogati-skrivet sitt. Det er mellom anna gode grunnar til å tvile på den reelle frivilligheita til surrogatmødrer i fattige land, skriv Bioteknologinemnda i 2011. Men, Bioteknologinemnda sjølv er delt i synet på surrogati. Eit mindretal i nemnda meiner i 2011 at det ikkje er tungtvegande grunnar for eit totalforbod og ynskjer eit prøveprosjekt med ikkje-kommersiell surrogati i Noreg.

Det finst ikkje absolutte svar på vanskelege etiske spørsmål. Kvar er dei gode surrogathistoriene? Er alt berre elende? Omtrent 100 barn i Noreg er fødde ved hjelp av surrogati. Korleis er liva og kvardagen til desse i dag? Har dei det bra?

Saka dreier seg sjølvsagt ikkje om du er imot eller for surrogati. Kritikken dreier seg utelukkande om den nemnde barnepassaren - Den Høgvørde Kronprinsessa. Nokon meiner ho med veneoppdraget har utnytta rolla si. Dessutan strir det kjærlege barneoppdraget mot rolla hennar som taus og nøytral kongeleg, seier andre. Men kva med å sjå henne som noko meir enn berre eit vakkert symbol og eit taust ikon? Skal vi tole at dei kongelege også tek val som går på tvers? Om rolla hennar er til hinder for at ho kan ta eit viktig, riktig og barmhjertig val - ja, då er det i så fall rolla det er noko feil med, ikkje hjarta hennar.

Kronprinsessa har sjølvsagt ikkje gjort noko ulovleg. Ho har passa to nyfødde born, det er det heile. Det kan faktisk ei kronprinsesse også tillate seg. Kanskje er det mangt anna enn hjartevarmen hjå kronprinsessa vi bør irritere oss over? Kronprinsessa gjev av heile seg: ho tek fram gode menneskelege eigenskapar, visar seg som eit heilt og ekte medmenneske. Som tidlegare åleinemor har ho sjølv erfart kva utanforskap er, og ho veit kva det kostar. Kanskje har vi andre noko å lære av Mette-Marit?

Følg oss på Twitter